Hội thảo thu hút hơn 120 đại biểu tham dự, bao gồm đại diện các cơ quan nhà nước, các tổ chức trọng tài và hòa giải, giới luật sư, các nhà nghiên cứu, cộng đồng doanh nghiệp cùng các chuyên gia quốc tế đến từ Đức và Úc. Trong bối cảnh Thành phố Hồ Chí Minh đang triển khai định hướng phát triển trở thành Trung tâm Tài chính Quốc tế, sự kiện là diễn đàn quan trọng để trao đổi kinh nghiệm quốc tế và thảo luận các khuyến nghị chính sách nhằm tăng cường hệ thống giải quyết tranh chấp của Việt Nam.
Trong phiên khai mạc, đại diện Viện RISE và KAS Việt Nam nhấn mạnh vai trò của các cơ chế ADR hiệu quả, minh bạch và có tính dự báo cao trong việc củng cố niềm tin của nhà đầu tư, nâng cao năng lực cạnh tranh và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế bền vững. Các đại biểu cũng khẳng định ý nghĩa của hợp tác quốc tế và việc chia sẻ các thông lệ tốt trong quá trình hoàn thiện khuôn khổ pháp lý và thể chế của Việt Nam.
Phát biểu tại hội thảo, bà Andrea Maria Sühl, Tổng Lãnh sự CHLB Đức tại TP. Hồ Chí Minh, nhấn mạnh vai trò then chốt của một hệ thống thể chế pháp lý vững mạnh cùng các cơ chế giải quyết tranh chấp hiệu quả trong việc thúc đẩy thương mại và đầu tư quốc tế. Sự tham dự của bà thể hiện mối quan hệ hợp tác chặt chẽ và bền vững giữa Đức và Việt Nam, đặc biệt trong các lĩnh vực phát triển kinh tế, hợp tác pháp luật và xúc tiến đầu tư.
Phiên toàn thể ghi nhận nhiều tham luận từ các chuyên gia hàng đầu trong nước và quốc tế, trong đó có bà Carolina Morales Cruz thuộc Phòng Công nghiệp và Thương mại Đức (DIHK) cùng các chuyên gia pháp lý đến từ Úc. Nội dung thảo luận tập trung vào các xu hướng toàn cầu trong trọng tài và hòa giải, các mô hình trung tâm giải quyết tranh chấp theo thông lệ quốc tế, những diễn biến mới trong trọng tài thương mại quốc tế, cũng như đóng góp của ADR đối với việc nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia. Các diễn giả đã chia sẻ kinh nghiệm từ những quốc gia và vùng lãnh thổ có hệ thống ADR phát triển, đồng thời phân tích khả năng vận dụng các bài học này vào quá trình hoàn thiện chính sách và pháp luật tại Việt Nam.
Một chủ đề xuyên suốt hội thảo là tiềm năng phát triển TP. Hồ Chí Minh trở thành một trung tâm giải quyết tranh chấp quốc tế (ADR Hub) trong tương lai, trên cơ sở tham khảo kinh nghiệm quốc tế nhằm cung cấp các dịch vụ trọng tài và hòa giải chất lượng cao, phục vụ các mục tiêu phát triển kinh tế và tài chính của thành phố. Các đại biểu đã trao đổi về những yêu cầu đối với năng lực thể chế, khuôn khổ pháp luật và nguồn nhân lực chuyên môn nhằm xây dựng một hệ thống giải quyết tranh chấp đáng tin cậy, đáp ứng nhu cầu của các bên liên quan trong nước và quốc tế.
Chương trình buổi chiều được tổ chức thành hai diễn đàn chuyên đề song song về trọng tài và hòa giải, tạo điều kiện cho các cuộc trao đổi chuyên sâu về những vấn đề thực tiễn và các thách thức mới nổi.
Tại diễn đàn trọng tài, các chuyên gia đã thảo luận các giải pháp nhằm củng cố niềm tin đối với phương thức trọng tài, đồng thời xem xét những mô hình vận hành khả thi cho một trung tâm giải quyết tranh chấp tại TP. Hồ Chí Minh. Các ý kiến đều nhấn mạnh tầm quan trọng của tính minh bạch và khả năng dự báo trong việc áp dụng pháp luật, trình độ chuyên môn của đội ngũ hành nghề và uy tín của các tổ chức giải quyết tranh chấp trong việc nâng cao hiệu quả hoạt động trọng tài.
Trong khi đó, diễn đàn hòa giải tập trung vào các giải pháp tăng cường niềm tin đối với hòa giải thương mại và nâng cao vai trò của phương thức này trong hệ thống giải quyết tranh chấp của Việt Nam. Nội dung trao đổi bao gồm việc hoàn thiện cơ chế thể chế hóa hoạt động hòa giải, kinh nghiệm thực tiễn của doanh nghiệp trong việc sử dụng ADR, những khó khăn trong quá trình thi hành các thỏa thuận hòa giải thành, cũng như việc áp dụng hòa giải đối với các tranh chấp liên quan đến cơ sở hạ tầng. Bên cạnh đó, các chuyên gia cũng dành sự quan tâm đáng kể đến Giải quyết tranh chấp trực tuyến (ODR - Online Dispute Resolution), chia sẻ kinh nghiệm quốc tế liên quan đến quy trình giải quyết tranh chấp trên nền tảng số, bảo vệ dữ liệu và bảo đảm khả năng thi hành các thỏa thuận đạt được trong bối cảnh môi trường kinh doanh ngày càng số hóa.
Xuyên suốt hội thảo, các đại biểu thống nhất cho rằng cần tiếp tục hoàn thiện khuôn khổ pháp luật về trọng tài và hòa giải, tăng cường hiệu lực và hiệu quả thi hành các kết quả giải quyết tranh chấp bằng ADR, bao gồm phán quyết trọng tài, kết quả hòa giải thành và các hình thức giải quyết tranh chấp thay thế khác; đồng thời nâng cao nhận thức và năng lực chuyên môn cho cộng đồng doanh nghiệp, luật sư, trọng tài viên, hòa giải viên và các chuyên gia pháp lý. ADR được ghi nhận rộng rãi là công cụ hiệu quả giúp giảm chi phí giải quyết tranh chấp, rút ngắn thời gian xử lý vụ việc, duy trì quan hệ thương mại và góp phần xây dựng môi trường đầu tư, kinh doanh minh bạch, hấp dẫn và có tính dự báo cao.
Tiếp nối những kết quả tích cực từ quan hệ hợp tác giữa KAS Việt Nam và RISE, hội thảo một lần nữa khẳng định cam kết chung của hai tổ chức trong việc thúc đẩy cải cách pháp luật, tăng cường trao đổi tri thức và mở rộng hợp tác quốc tế. Các kết quả thảo luận và khuyến nghị chính sách từ hội thảo được kỳ vọng sẽ góp phần hỗ trợ quá trình hoàn thiện khuôn khổ pháp lý về ADR, đồng thời thúc đẩy xây dựng môi trường đầu tư, kinh doanh minh bạch, hiệu quả và phù hợp với các thông lệ quốc tế, qua đó nâng cao năng lực cạnh tranh và khả năng thu hút đầu tư của Việt Nam trong giai đoạn phát triển mới.
